ISOFLAVON CỦA MẦM  ĐẬU NÀNH
QUÀ TẶNG VÔ GIÁ GIÚP KÉO DÀI TUỔI THANH XUÂN CHO PHỤ NỮ
TS. Hồ Minh Tuệ

1. Sự lão hóa xảy ra ở cơ thể Phụ nữ.

Cấu trc Isoflavon                                  Đậu tương chứa nhiều chất chống xy hóa   

Ca dao Việt Nam có câu:                      Trai ba mươi tuổi đương xoan
Gái ba mươi tuổi đã toan về già
để phản ánh (hoặc lưu ý) chị em về tốc độ lão hóa cơ thể của mình. Theo quy luật tự nhiên thì chu kỳ tồn tại của mọi cá thể trên trái đất đều theo nguyên lý: sinh (xuất hiện), mạnh (trưởng thành), lão (suy thoái) và tử (chấm dứt sự tồn tại). Con người không ngoại lệ. Tuy nhiên, tại sao phụ nữ lại lão hóa trước và nhanh hơn nam giới?, mặc dù họ lo lắng có ý thức tốt hơn nam giới về vấn đề này. Với cùng độ tuổi như nhau, người con gái sẽ dậy thì trước và sau đó cũng lão hóa trước con trai. Có một nguyên nhân rất quan trọng dẫn đến sự “toan về già” ở tuổi ba mươi của nữ giới, đó là quá trình sinh đẻ và nuôi con bằng sữa mẹ. Cứ sau mỗi lần sinh đẻ, cơ thể người phụ nữ lại trải qua những xáo trộn rất nhiều mặt, ảnh hưởng đến sức khỏe và các chức năng của cơ thể. Ca dao có câu: Gái một con trông mòn con mắt, hai con con mắt liếc ngang, nhưng đến ba con thì ...”cổ ngẳng, răng vàng” để chỉ sự lão hóa nhanh chóng của nữ giới sau mỗi lần sinh đẻ . Nguyên nhân quan trọng ảnh hưởng đến quá trình lão hóa của phụ nữ là sự thiếu hụt hormon estrogen (còn gọi là hormon tình yêu hay nội tiết tố nữ). Estrogen được tạo ra từ buồng trứng và giúp cơ thể phát triển mềm mại, nở nang đầy nữ tính. Nhưng khi việc sản xuất hợp chất kỳ diệu này trục trặc hoặc ngưng trệ, nữ giới sẽ phải đối mặt với những rối loạn lớn không dễ khắc phục. Nồng độ nội tiết tố nữ trong máu thay đổi theo chu kỳ, Ở chu kỳ kinh nguyệt, nồng độ đạt đỉnh cao nhất vào trước ngày rụng trứng.  Trong thời gian mang thai, estrogen tăng dần theo tháng thai và đạt đỉnh khi chuẩn bị sinh. Tuy nhiên nồng độ estrogen suy giảm đột ngột ngay sau khi sinh, trong khi cơ thể người mẹ lại phải tăng tổng hợp huy động dưỡng chất và khoáng chất cho con bú. Đây chính là nguyên nhân dẫn đến “cổ ngẳng, răng vàng” khi sinh đẻ nhiều lần. Đó là thiên chức vinh quang nhưng cũng là “thiệt thòi” của phụ nữ so với nam giới.

1. Estrogen giúp gì cho phụ nữ?

Estrogen tạo dáng hình mềm mại, giữ nước trong cơ thể và mỡ ở dưới da nên da dẻ người phụ nữ mềm mỏng và hồng hào. Làm cho cơ thể phát triển những tính chất sinh dục ở phụ nữ như mọc lông mu, tăng sinh các ống sữa và phát triển các mô mỡ nên vú to và chắc, giúp cho tử cung, âm đạo, bộ phận sinh dục ngoài phát triển. Phối hợp với progesteron tạo thành kinh nguyệt. Ngoài ra, estrogen làm tăng khả năng đồng hóa (hấp thu và tiêu thụ chất của cơ thể) giúp người con gái khỏe mạnh và săn chắc, bảo vệ tim mạch, ngăn xơ vữa động mạch do ngăn cản quá trình oxy hóa các lipoprotein tỷ trọng thấp trong máu, ngăn cản bệnh xơ vữa mạnh vành. Làm giãn mạch, chống tăng huyết áp. Estrogen giúp gắn kết canxi vào khung xương đồng thời lưu giữ canxi trong xương góp phần chống tiêu xương và mất xương. Làm tăng khả năng tình dục và tạo hưng phấn trong cuộc sống.

1. Biểu hiện khi thiếu nội tiết tố nữ (estrogen)

Sau mỗi kỳ sinh đẻ, khi hoạt động của buồng trứng suy giảm, chế tiết ít estrogen, mãn kinh, cắt bỏ buồng trứng, tia xạ vào buồng trứng, cơ thể sẽ bị thiếu estrogen. Điều này gây ra nhiều thay đổi trong cơ thể người phụ nữ như: Thay đổi về kinh nguyệt (kinh mau, kinh thưa, thiểu kinh); Rối loạn vận mạch (có những cơn bốc hỏa, nóng bừng ở phần trên của cơ thể, lan lên cổ, lên mặt, làm người nóng, giãn mạch nên mặt đỏ bừng, ra mồ hôi về ban đêm làm mất ngủ, người lúc nóng, lúc lạnh.): Rối loạn về tâm thần (lo lắng, hồi hộp, nhiều khi tim đập nhanh, giảm trí nhớ, hay quên, bắt đầu xuất hiện những triệu chứng của bệnh Alzheimer, không tập trung tư tưởng, thay đổi tính tình, hay cáu gắt, hờn giận, mất bình tĩnh, mất tự tin, dễ buồn nản và lâm vào tình trạng trầm cảm.). Điều làm cho phụ nữ lo lắng nhất chính là những thay đổi bề ngoài. Vì mất tổ chức mỡ dưới da làm da mất chun giãn không còn trơn bóng nữa, trở nên nhăn nheo, nám da, sạm da. ngực vì thế cũng lép và chảy sệ. Thay vì đó, mỡ lại tích tụ ở nội tạng, đùi, eo làm tăng mỡ máu, cơ thể xồ xề, béo phì. Các tuyến mồ hôi, tuyến bã giảm hoạt động nên lông, tóc khô giòn, dễ gẫy, bạc màu, dễ rụng. Ngoài ra còn gây ra những vấn đề sau:
- Giảm thiểu đường tiết niệu: Niệu đạo ngắn, trương lực cơ bàng quang kém, cơ thắt cổ bàng quang yếu nên dễ bị són tiểu, nước tiểu lắng đọng ở bàng quang, dễ viêm nhiễm đường tiết niệu.
- Thay đổi về cơ quan sinh sản: Buồng trứng, tử cung, cổ tử cung teo nhỏ, các tuyến giảm thiểu, ít chế tiết chất nhầy, dễ viêm nhiễm do tạp khuẩn. Ðau và dễ bị tổn thương khi sinh hoạt tình dục. Giảm khoái cảm và ham muốn tình dục.
- Ảnh hưởng đến khung xương: Giảm đưa canxi vào xương dẫn đến loãng xương rồi mất xương, lún, xẹp các đốt sống, giảm chiều cao, lưng còng, xương giòn, xốp, dễ gẫy. Dễ bị gẫy đầu dưới xương quay, gẫy cổ xương đùi.
- Bệnh tim mạch: Tăng 2-4 lần so với người chưa mãn kinh. Tăng huyết áp, tăng bệnh mạch vành, tăng nguy cơ huyết khối.
- Bệnh ung thư: Dễ bị ung thư vú, ung thư niêm mạc tử cung, ung thư cổ tử cung.
Như vậy, có thể thấy cái sự “toan về già” ở tuổi ba mươi của nữ giới có liên quan chặt chẽ tới estrogen. Sự lão hóa xảy ra toàn diện cả bên ngoài (da, tóc, hình dáng) lẫn bên trong cơ thể (tim mạch, chuyển hóa). Do vậy để chống lão hóa, phụ nữ cần tăng cường kích thích cơ thể tổng hợp nội tiết tố thông qua tập thể dục tích cực và dinh dưỡng đầy đủ, nhất là phụ nữ sau khi sinh đẻ. Ở các nước phát triển, phụ nữ mãn kinh thường bổ sung nội tiết tố để duy trì tuổi thanh xuân.

1. Liệu pháp thay thế hormone

Hiệu quả điều trị đã đạt được rõ rệt khi bù đắp sự hao hụt các hormone sinh dục nội sinh trong thời kỳ mãn kinh nhờ sử dụng “liệu pháp thay thế hormon” (Hormone Replacement Therapy;HRT), tức sử dụng các hormone nguồn gốc tổng hợp. HRT rất có hiệu quả nhờ sử dụng hormon có hiệu lực cao, tuy nhiên lại gây ra nguy cơ lớn về sức khỏe như ung thư ở vú, ung thư màng trong tử cung, buồng trứng; Huyết khối tắc tĩnh mạch và đột quỵ do thiếu máu cục bộ, tăng nguy cơ tim mạch

1. Isoflavon của đậu nành – một Estrogen thiên nhiên

            Tỷ lệ loãng xương, vữa xơ động mạch, ung thư vú và tử cung ở phụ nữ một số dân tộc phương Đông, đặc biệt ở Trung Quốc và Nhật Bản là rất thấp. Nghiên cứu dịch tễ học cho thấy có liên quan tới thói quen dinh dưỡng của các dân tộc đó, đặc biệt đã dùng nhiều đậu nành được chế biến bằng nhiều cách khác nhau. Trong  lịch sử lâu dài nhiều thế kỷ, đậu nành là lương thực chủ yếu ở  Trung Quốc, Triều Tiên, Nhật Bản, Việt Nam và ở nhiều nước châu Á, nơi mà phật giáo phát triển với triết lý “ăn chay”. Đã có nhiều công trình nghiên cứu nói lên lợi ích vượt trội của hạt đậu nành như hàm lượng đạm cân đối, dễ hấp thu, giàu oligossaccharid (như raffinose, stachyose) và các chất xơ giúp bình thường hóa môi trường trong lòng ruột, ngăn ngừa ung thư đại tràng nhờ điều hòa tốc độ và khối lượng thức ăn trong ruột.
Đậu nành còn chứa các chất có tác dụng tương tự hormone estrogen, nhưng an toàn hơn nhiều. Đó là các isoflavon, còn được gọi là “estrogen thực vật” (phytoestrogen). So với sử dụng các hormone estrogen tổng hợp, hiệu lực của phytoestrogen đậu nành kém hơn, nhưng dùng an toàn hơn, giúp làm cân bằng hormon một cách tinh tế ở phụ nữ. Những hoạt chất có tác dụng “phytoestrogen” trong hạt đậu nành gồm chủ yếu là daidzin, genistin, glycitin. Đây là những phân tử tương đối lớn, tan trong nước, tính phân cực cao, nên khó hấp thu qua ống tiêu hóa. Muốn cho dễ hấp thu và trở nên có giá trị sinh học, phải thủy phân chúng thành aglucon, tức làm mất thành phần glycosid liên hợp. Ống tiêu hóa của người không thủy phân được isoflavon, nên isoflavontrong hạt đậu nành chưa có giá trị sinh học.
* Ảnh hưởng của isoflavon đậu nành đối với nữ giới.
            Nghiên cứu thăm dò trên lâm sàng, mù đôi có kiểm sóat placebo đã chỉ ra những tác dụng có lợi của Isoflavon đậu nành trên các triệu chứng vận mạnh ở tuổi mãn kinh: Isoflavon làm giảm cường độ của bốc hỏa, giảm số lần đổ mồ hôi đêm, nâng cao chất lượng sống cho phụ nữ mãn kinh. Không có người nào phàn nàn về rối loạn vú, không thấy tăng các tác dụng phụ estrogen có hại. Uống Isoflavon còn cho thấy da căng, sáng và mịn hơn, các vết nám, thâm mờ dần và hết. Các tác dụng trên lâm sàng của Isoflavon còn thể hiện ở chỗ:

• Tác dụng trên chuyển hóa của xương: Hiệu lực của Isoflavon trên quá trình dinh dưỡng của xương ở phụ nữ mãn kinh đã cho thấy tăng có ý nghĩa về mật độ khoáng ở xương (BMD) tại các đốt sống L2 – L4 khi so sánh với phụ nữ theo chế độ ăn nghèo đậu nành. Isoflavon làm giảm nguy cơ loãng xương nhờ ức chế được hoạt tính của hormon cận giáp và kích thích giải phóng calcitonin, nên có tác dụng hiệp đồng chống tiêu xương nhờ hoạt tính estrogen của thuốc này.
• Tác dụng trên tim mạch: Isoflavon có những tác dụng khác nhau chống rối loạn lipid máu ở người mãn kinh, có thể cắt nghĩa được những tác dụng khác có lợi cho tim mạch, đã được sơ kết bởi nhóm các chuyên gia Hội Mãn Kinh Bắc Mỹ:

• Làm giảm huyết áp tâm trương; Giảm cholesterol “xấu” ( tức LDL – cholesterol), giảm trilycerid, tăng HDL (cholessterol tốt), giảm tỷ số LDL/HDL;
• Chống kết tụ tiểu cầu, Ngăn chặn sự tiến triển của các mảng vữa xơ ( nghiên cứu trên Cynomolgus cắt bỏ buồng trứng), Cải thiện tính đàn hồi của động mạch
• Chống oxy hóa quét dọn các gốc tự do, đối kháng với sự tác hại của sự lipoperoxy hóa của lecithin và của LDL sản sinh ra các sản phẩm cuối cùng có hại, vì các sản phẩm này có ái lực rất cao với thành động mạch và gây ra những mảng  vữa xơ

• Tác dụng trên các chức năng nhận thức: Liệu pháp thay  thế hormone(HRT) đã chứng tỏ có tác dụng thuận lợi trong điều trị sự suy giảm nhận thức và sa sút trí tuệ ở phụ nữ cao tuổi. Vì vậy, có thể suy ra là phytoestrogen cũng có thể có các lợi ích tương tự. Ngoài ra còn làm giảm nguy cơ các khối u phụ thuộc hormone

1. Sử dụng isoflavon của đậu nành

Do có sự cân bằng giữa hiệu lực và độ an toàn, dễ dùng, nên phytoestrogen của đậu nành được xếp loại như “chất bổ sung dinh dưỡng”, không cần đơn  kê của thầy thuốc. Ở phụ nữ, Isoflavon đặc biệt có ích trong những trường hợp sau :

• Lão hóa ở nữ giới tuổi trưởng thành, nhất là nữ giới đã sinh đẻ, bao gồm lão hóa da (nám da, sạm da, thâm da, da nhăn), tóc (khô, dễ gẫy rụng), xương khớp (loãng xương), tim mạch...
• Các triệu chứng tiền mãn kinh, tuổi mãn kinh hoặc mãn kinh sớm với cường độ từ nhẹ tới vừa phải
• Có tiền sử gia đình bị ung thư ở tử cung hoặc vú;
• Không có triệu chứng cấp tính, nhưng muốn ngăn ngừa nguy cơ loãng xương và những rối loạn tim mạch;
• Có rối loạn chuyển hóa lipit và  / hoặc có tiền sử gia đình về loãng xương;
• Có rối loạn sớm về xơ cứng thần kinh của tuổi già.
• Phụ nữ bị béo phì, suy nhược cơ thể, khó ngủ

1. Các chế phẩm có chứa Isoflavon từ đậu nành

Isoflavon trong đậu nành tồn tại dưới dạng liên hợp rất khó hấp thu và có hoạt tính sinh học thấp. Để tăng hoạt tính của chúng cần phải thủy phân thành các aglucon như daidzein, genisstein, glycitein. Hàm lượng Isoflavon tự do trong các chế phẩm từ đậu nành phụ thuộc vào quy trình chế biến. Trong khuôn khổ đề tài nghiên cứu cấp Nhà nước, các nhà khoa học Việt Nam đã thành công trong việc chọn ra giống đậu tương có hàm lượng Isoflavon cao nhất và đã chứng minh được rằng khi hạt đậu tương nảy mầm thì hàm lượng Isoflavon đạt đến đỉnh điểm. Các nhà khoa học cũng đã thành công khi áp dụng công nghệ dùng enzym để cắt đứt các liên hợp của Isoflavon, biến chúng thành dạng hấp thu dễ dàng và có hoạt tính sinh học mạnh nhất. Một gam bột đậu tương nảy mầm đã làm giầu và thủy phân bằng enzym có chứa 28 – 32 mg Isoflavon ở dạng tự do. Đề tài đã được đăng ký bảo hộ độc quyền giải pháp hữu ích tại Cục sở hữu công nghiệp Việt Nam(Bộ khoa học và công nghệ) và đã đăng ký dự thi nghiên cứu quốc tế. Điều đặc biệt là khi hạt đậu tương nảy mầm thì không chỉ hàm lượng Isoflavon tăng đến đỉnh mà còn rất giầu vitamin E, vitamin C ở dạng thiên nhiên, dạng an toàn và dễ hấp thu. Đây là những hoạt chất có tác dụng chống lão hóa mạnh và làm đẹp da. Trong mầm của đậu tương còn chứa nhiều acid amin (50 – 55%), can xi và khoáng chất giúp chống lão hóa xương.
Tập đoàn dược phẩm Tuệ Linh - một tập đoàn chuyên nghiên cứu và sử dụng các hoạt chất từ dược liệu Việt Nam phục vụ chăm sóc sức khỏe con người - được chọn để chuyển giao đề tài nhằm đưa sản phẩm từ mầm đậu tương thủy phân đến với mọi phụ nữ có nhu cầu làm đẹp. Sản phẩm LINOSAN mà thành phần chính là Bột đậu tương nảy mầm giầu Isoflavon còn được bổ sung thêm tinh Tam thất Vân Sơn hảo hạng, Vitamin C, Vitamin nhóm B, Vitamin D, Canxi và đạm thủy phân từ nấm giúp trẻ hóa cơ thể người phụ nữ  từ bên trong một cách mạnh mẽ và tương đối toàn diện. Chắc chắn đây sẽ là sản phẩm mang lại nhiều lợi ích cho phụ nữ, nhất là phụ nữ đã qua các kỳ sinh đẻ, mãn kinh, hoặc phẫu thuật cắt bỏ tử cung.